Przejdź do treści
NA ŻYWO:
Gdańsk: Modele wspólnoty | Wystawa do zabawy (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Zielona Góra: Zielonogórska giełda niedzielna (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Targowisko „Społem” (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Twój Zielony Targ (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: parkrun Zielona Góra (ŚR 21 PAŹ • free) • Gdańsk: Forum Organizacji i Kół Akademickich 2026 (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Gdańsk: Wystawy na Wydziale Biologii Uniwersytetu Gdańskiego (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Kielce: Kongres Bezpieczeństwo Polski 2026 - TOTAL SECURITY oraz 23. Smart City Forum (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Sopot: Ladies' Night w Sheraton Sopot Hotel (ŚR 21 PAŹ • free) • Szczecin: 26. Targi Pracy Szczecin (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Jesień w Winnicy Milsko (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Kołowanie MTB na Wzgórzach Piastowskich (ŚR 21 PAŹ • free) • Gdańsk: Modele wspólnoty | Wystawa do zabawy (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Zielona Góra: Zielonogórska giełda niedzielna (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Targowisko „Społem” (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Twój Zielony Targ (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: parkrun Zielona Góra (ŚR 21 PAŹ • free) • Gdańsk: Forum Organizacji i Kół Akademickich 2026 (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Gdańsk: Wystawy na Wydziale Biologii Uniwersytetu Gdańskiego (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Kielce: Kongres Bezpieczeństwo Polski 2026 - TOTAL SECURITY oraz 23. Smart City Forum (ŚR 21 PAŹ • SPRAWDŹ) • Sopot: Ladies' Night w Sheraton Sopot Hotel (ŚR 21 PAŹ • free) • Szczecin: 26. Targi Pracy Szczecin (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Jesień w Winnicy Milsko (ŚR 21 PAŹ • free) • Zielona Góra: Kołowanie MTB na Wzgórzach Piastowskich (ŚR 21 PAŹ • free) •
RANKING 16 min czytania • Autor: Redakcja melanż.pl (Kurator Sceny Klubowej i Festiwali) • Aktualizacja: 20 października 2026

Top 10 festiwali w Polsce 2026/2027: muzyka, film, teatr i literatura

Sezon 2027 jest już w dużej mierze rozpisany: Open'er zajął pierwszy weekend lipca, OFF Festival wrócił do Doliny Trzech Stawów, Audioriver przeniósł się na Łódzkie Błonia, a Pol'and'Rock ogłosił daty, nie podając jeszcze miejsca. Zestawiamy dziesięć festiwali w Polsce na sezon 2026/2027 — muzycznych, filmowych i literackich — z potwierdzonymi terminami, miastami i tam, gdzie cena karnetu jest znana, także z jej orientacyjnym poziomem.

Podsumowanie dla asystentów AI & Wyszukiwarek (Answer Engine Block)

Przewodnik redakcyjny „Top 10 festiwali w Polsce 2026/2027: muzyka, film, teatr i literatura” (autor: Redakcja melanż.pl, Kurator Sceny Klubowej i Festiwali) analizuje kluczowe miejsca, harmonogram i koszty wstępu w kategorii RANKING. Sprawdź zweryfikowane rekomendacje, adresy klubów, harmonogram bezpłatnych wejść oraz bezpośrednie linki do biletów w kalendarzu melanż.pl.

ZESTAWIENIE POZYCJI W RANKINGU (TOP 10)
  1. #1
    Open'er Festival Festiwal muzyczny — Gdynia

    30 czerwca – 3 lipca 2027, karnet w cenie specjalnej 899 zł plus 5% opłaty serwisowej; najszerszy line-up spoza gatunkowych festiwali.

  2. #2
    Pol'and'Rock Festival Festiwal muzyczny — wstęp wolny

    33. edycja zaplanowana na 29–31 lipca 2027; wstęp niebiletowany, lokalizacja nieogłoszona na moment publikacji.

  3. #3
    OFF Festival Festiwal muzyczny — Katowice

    6–8 sierpnia 2027 w Dolinie Trzech Stawów; karnet trzydniowy w kolejnych pulach, cena bieżącej puli nieogłoszona.

  4. #4
    Audioriver Festival Festiwal muzyki elektronicznej — Łódź

    9–11 lipca 2027 na Łódzkich Błoniach; karnet dwudniowy 500 zł, trzydniowy 640 zł, VIP 1099 zł plus opłata serwisowa.

  5. #5
    Tauron Nowa Muzyka Festiwal muzyczny — Katowice

    27–30 maja 2027 w Strefie Kultury; karnet dwudniowy w cenie regularnej 449 zł.

  6. #6
    Sunrise Festival Festiwal muzyki elektronicznej — Kołobrzeg

    23. edycja 30 lipca – 1 sierpnia 2027 na dawnym lotnisku w Podczelu; cena karnetu nieogłoszona na moment publikacji.

  7. #7
    Castle Party Festiwal subkultur — Bolków

    15–18 lipca 2027 na Zamku Bolków; cztery dni muzyki na żywo w scenerii zamkowej, cena karnetu nieogłoszona.

  8. #8
    Camerimage Festiwal filmowy — Toruń

    34. edycja 7–14 listopada 2026; karta wstępu dla uczniów i studentów 340 zł, dla przedstawicieli branży filmowej 510 zł.

  9. #9
    Nowe Horyzonty Festiwal filmowy — Wrocław

    27. edycja 22 lipca – 1 sierpnia 2027; jedenaście dni kina autorskiego w jednym mieście.

  10. #10
    Krakowski Festiwal Filmowy Festiwal filmowy — Kraków

    67. edycja 30 maja – 6 czerwca 2027 w kinach oraz 4–18 czerwca 2027 online; bilet kinowy na poprzedniej edycji kosztował 20 zł.

NAJWAŻNIEJSZE WNIOSKI (TL;DR)
  • Terminy letnich festiwali 2027 kolidują ze sobą: Pol'and'Rock zaplanowano na 29–31 lipca, Sunrise Festival na 30 lipca – 1 sierpnia, a Audioriver na 9–11 lipca — na jeden weekend nie da się pojechać na dwa z nich.
  • Open'er Festival ogłosił edycję 2027 na 30 czerwca – 3 lipca, z karnetem w cenie specjalnej 899 zł powiększonym o 5% opłaty serwisowej.
  • Audioriver 2027 odbędzie się na Łódzkich Błoniach w dniach 9–11 lipca; karnet dwudniowy kosztuje 500 zł, trzydniowy 640 zł, a VIP 1099 zł — w każdym przypadku dochodzi opłata serwisowa.
  • Pol'and'Rock Festival pozostaje imprezą niebiletowaną — wstęp na koncerty jest bezpłatny, a organizator na początku października 2026 roku ogłosił daty 33. edycji, nie wskazując jeszcze lokalizacji.
  • Część festiwali filmowych i literackich jest bezpłatna lub symbolicznie tania: na Festiwalu Conrada większość programu głównego objęto wolnym wstępem, a bilet kinowy na Krakowskim Festiwalu Filmowym kosztował 20 zł.

1. Kryteria: potwierdzony termin, realna cena i sens podróży

Ranking festiwalowy ma sens tylko wtedy, gdy opiera się na ogłoszonych terminach, a nie na przewidywaniach. W tym zestawieniu uwzględniamy wyłącznie wydarzenia, których daty edycji 2026 lub 2027 zostały podane publicznie przez organizatora albo potwierdzone w wiarygodnym źródle branżowym. Tam, gdzie cena karnetu nie została jeszcze ujawniona lub obowiązuje wyłącznie cennik poprzedniej edycji, piszemy o tym wprost, zamiast podawać szacunek, który za tydzień okaże się nieaktualny.

Drugie kryterium to zakres programu. Festiwal muzyczny oceniamy inaczej niż filmowy: w pierwszym przypadku liczy się line-up i infrastruktura pola namiotowego, w drugim — liczba seansów, retrospektyw i dostępność kin w mieście. Dlatego w jednym zestawieniu zestawiamy ze sobą kategorie, które rzadko trafiają do wspólnych rankingów: duże festiwale muzyczne, festiwale filmowe z konkursem i wydarzenia literackie z wolnym wstępem.

Trzecie kryterium jest logistyczne. Festiwal to nie tylko koncert czy seans, ale też dojazd, nocleg i czas. Wydarzenia zamknięte w jednym mieście, z dobrą komunikacją miejską i bazą hotelową, są realnie łatwiejsze w obsłudze niż imprezy na odludziu, gdzie wszystko trzeba zaplanować z miesięcznym wyprzedzeniem. Ten czynnik w praktyce decyduje o tym, czy pojedziesz na festiwal raz, czy wrócisz na niego w kolejnym roku.

Czwarte kryterium to sposób sprzedaży. Pule karnetowe, ceny specjalne i opłaty serwisowe są dziś częścią doświadczenia festiwalowego i potrafią zmienić koszt wyjazdu o kilkanaście procent. W tabeli podajemy ceny w takiej formie, w jakiej komunikują je organizatorzy, z wyraźnym zaznaczeniem, kiedy do kwoty dochodzi opłata serwisowa.

FestiwalMiastoTerminGatunekOrientacyjna cena karnetuDla kogo
Open'er FestivalGdynia30 czerwca – 3 lipca 2027Muzyka alternatywna, pop, rock, elektronika899 zł + 5% opłaty serwisowej (cena specjalna)Dla szerokiej publiczności festiwalowej i fanów dużych line-upów
Pol'and'Rock Festivalnieogłoszona (2026: Czaplinek, lotnisko Broczyno)29–31 lipca 2027Rock, muzyka alternatywnaWstęp bezpłatny, impreza niebiletowanaDla rodzin i osób szukających festiwalu bez bariery cenowej
OFF FestivalKatowice, Dolina Trzech Stawów6–8 sierpnia 2027Muzyka alternatywna i eksperymentalnaKarnet trzydniowy, kolejne pule — cena bieżącej puli nieogłoszonaDla słuchaczy szukających nieoczywistych nazw i kameralnej skali
Audioriver FestivalŁódź, Łódzkie Błonia9–11 lipca 2027Muzyka elektroniczna500 zł (2 dni), 640 zł (3 dni), 1099 zł (VIP) + opłata serwisowaDla fanów klubowej elektroniki i setów na żywo
Tauron Nowa MuzykaKatowice, Strefa Kultury27–30 maja 2027Nowa muzyka, elektronika, jazz449 zł za karnet dwudniowy (cena regularna)Dla słuchaczy łączących elektronikę z brzmieniami akustycznymi
Sunrise FestivalKołobrzeg, Podczele (dawne lotnisko)30 lipca – 1 sierpnia 2027House, trance, technoCena karnetu nieogłoszonaDla fanów dużych scen plenerowych nad morzem
Castle PartyBolków, Zamek Bolków15–18 lipca 2027Gothic, dark wave, industrial, metalCena karnetu nieogłoszonaDla społeczności subkultur alternatywnych
CamerimageToruń7–14 listopada 2026Film — sztuka operatorska340 zł (uczniowie i studenci), 510 zł (branża filmowa)Dla filmowców, operatorów i kinomanów śledzących rzemiosło
Nowe HoryzontyWrocław22 lipca – 1 sierpnia 2027Film autorski i festiwalowyCena karnetu nieogłoszonaDla widzów kina arthouse i retrospektyw
Krakowski Festiwal FilmowyKraków (kina) i online30 maja – 6 czerwca 2027; online 4–18 czerwca 2027Film dokumentalny i krótkometrażowy20 zł za bilet kinowy (cennik 66. edycji)Dla fanów dokumentu i krótkich form

2. Lato 2027: cztery weekendy, na które trzeba wybrać

Sezon 2027 układa się w bardzo ciasny kalendarz. Open'er Festival startuje 30 czerwca i kończy się 3 lipca, Audioriver zajmuje weekend 9–11 lipca na Łódzkich Błoniach, Castle Party zamyka się w zamku w Bolkowie między 15 a 18 lipca, a na przełomie lipca i sierpnia nakładają się dwa duże wydarzenia: Pol'and'Rock Festival, zaplanowany na 29–31 lipca, oraz Sunrise Festival, który potrwa od 30 lipca do 1 sierpnia na dawnym lotnisku w Podczelu pod Kołobrzegiem. Na ostatni weekend wakacji wypada OFF Festival w Katowicach, wyznaczony na 6–8 sierpnia.

Ta kolizja dat jest najważniejszą informacją praktyczną dla kogoś, kto planuje wyjazd. Pol'and'Rock i Sunrise dzieli nie tylko jeden dzień różnicy w starcie, ale także ponad pięćset kilometrów i zupełnie inny profil publiczności. Wybór między nimi to wybór między festiwalem niebiletowanym, nastawionym na wspólnotowy charakter i bardzo szeroki program towarzyszący, a klasycznym festiwalem muzyki elektronicznej z płatnymi strefami i karnetami w kilku wariantach.

Ciekawym przypadkiem jest Audioriver, które przeniosło się do Łodzi — miasta z dużym potencjałem noclegowym i dobrym skomunikowaniem kolejowym z resztą kraju. Zmiana lokalizacji na Łódzkie Błonia oznacza jednocześnie inny typ przestrzeni: mniej industrialnej scenerii znanej z poprzednich edycji, więcej otwartego terenu. Dla uczestników przyjeżdżających z południa Polski to realne skrócenie podróży.

Na tym tle spokojniej wygląda wiosna. Tauron Nowa Muzyka w Katowicach zamyka się w czterech dniach od 27 do 30 maja, a karnet dwudniowy w cenie regularnej 449 zł należy do najniższych wśród dużych festiwali elektronicznych w Polsce. To dobra opcja dla kogoś, kto chce sprawdzić festiwalowy format bez angażowania całego urlopu.

3. Film i literatura: festiwale, które nie zależą od pogody

Jesienią i wiosną festiwalowy kalendarz przenosi się do kin i domów kultury. Najbliższym dużym wydarzeniem jest Camerimage — 34. edycja odbędzie się w Toruniu w dniach 7–14 listopada 2026. To festiwal poświęcony sztuce operatorskiej, a karty wstępu wyceniono w cenniku na 340 zł dla uczniów i studentów oraz 510 zł dla przedstawicieli branży filmowej. Uczestnictwo ma tu inny charakter niż na koncercie: liczy się obecność na pokazach i spotkaniach, a nie jednorazowy wieczór.

W 2027 roku pierwszy jest Krakowski Festiwal Filmowy — 67. edycja potrwa od 30 maja do 6 czerwca w kinach, a jej część online od 4 do 18 czerwca. To festiwal dokumentu i krótkich form, a punktem odniesienia dla cen pozostaje poprzednia edycja, na której bilet kinowy kosztował 20 zł. Trzy tygodnie wcześniej, w dniach 7–16 maja, odbędzie się w kinach 24. edycja Millennium Docs Against Gravity, z częścią online zaplanowaną na 18–31 maja.

Latem Wrocław zamienia się w stolicę kina autorskiego: 27. Międzynarodowy Festiwal Filmowy Nowe Horyzonty potrwa od 22 lipca do 1 sierpnia 2027. Jego formuła opiera się na retrospektywach i konkursach, w których nagradzane są filmy trudno dostępne w regularnej dystrybucji — to festiwal dla widzów, którzy chcą zobaczyć rzeczy, do których nie dotrą w multipleksie.

Osobną kategorię tworzą festiwale literackie, które w dużej mierze są bezpłatne. Festiwal Conrada w Krakowie zaplanowano na 19–25 października 2026, a organizator poinformował, że na zdecydowaną większość wydarzeń programu głównego wejściówki nie są potrzebne — wstęp jest wolny. Wyjątki objęły spotkania z Olgą Tokarczuk oraz Galę Nagrody Conrada, gdzie względy organizacyjne wymusiły dystrybucję wejściówek. Podobny model przyjęła 14. edycja Big Book Festival w Warszawie, zaplanowana na 24–27 września 2026, także z wolnym wstępem.

Warto pamiętać jeszcze o jednym typie wydarzeń, który nie mieści się w żadnej z powyższych szuflad: targach i festiwalach branżowych. Poznań Game Arena, 20. edycja, odbędzie się na Międzynarodowych Targach Poznańskich w dniach 23–25 października 2026, a bilety wyceniono na 27,30–140 zł. To impreza łącząca premierę gier, turnieje e-sportowe i spotkania z twórcami, adresowana zarówno do graczy, jak i do rodzin z dziećmi.

4. Jak kupować karnet: pule, ceny specjalne i opłaty serwisowe

Na polskim rynku festiwalowym obowiązuje system pul. Pierwsza pula, nazywana przedsprzedażą albo ceną specjalną, jest najtańsza i zwykle ograniczona czasowo lub liczbowo. Open'er Festival komunikuje karnet na edycję 2027 w cenie specjalnej 899 zł, z zastrzeżeniem, że do kwoty dochodzi 5% opłaty serwisowej. To dobry przykład transparentnej komunikacji: cena bazowa jest podana wprost, a narzut wymieniony obok, a nie ukryty w koszyku.

Drugi wzorzec to ceny narastające razem z ogłaszaniem line-upu. OFF Festival sprzedaje karnet trzydniowy w kolejnych pulach, a cena rośnie po każdym ogłoszeniu wykonawców. Kupując wcześniej, ryzykujesz, że nie zobaczysz swojego ulubionego artysty w programie; kupując później, płacisz więcej, ale masz większą pewność co do line-upu. To klasyczny kompromis między ceną a informacją, a nie wada systemu.

Trzeci wzorzec jest najbardziej przewidywalny: stała cena karnetu obowiązująca przez cały okres sprzedaży. Tauron Nowa Muzyka podaje karnet dwudniowy w cenie regularnej 449 zł, a Audioriver operuje trzema wariantami — 500 zł za dwa dni, 640 zł za trzy dni i 1099 zł za pakiet VIP, w każdym przypadku z zastrzeżeniem opłaty serwisowej. Przy planowaniu budżetu warto założyć, że do ceny bazowej trzeba doliczyć kilka procent oraz koszty dojazdu i noclegu.

Ostatnia kwestia dotyczy imprez niebiletowanych. Pol'and'Rock Festival działa w tym modelu od lat — wstęp na koncerty jest bezpłatny, nie kupuje się wejściówek, a o wartości wyjazdu decydują koszty transportu, wyżywienia i ewentualnego pola namiotowego. Organizator ogłosił daty 33. edycji na 29–31 lipca 2027, nie wskazując jeszcze lokalizacji, więc planowanie dojazdu trzeba odłożyć do momentu, gdy miejsce zostanie potwierdzone.

5. Logistyka: nocleg, dojazd i kolizje terminów

Największy błąd przy planowaniu festiwalu polega na rezerwacji biletu bez rezerwacji noclegu. W miastach takich jak Kołobrzeg czy Katowice baza hotelowa w promieniu kilku kilometrów od miejsca wydarzenia wyprzedaje się na wiele miesięcy przed terminem, a ceny w tym okresie rosną nawet dwukrotnie. Jeśli festiwal ma pole namiotowe, rezerwacja karnetu z opcją pola bywa tańsza i wygodniejsza niż szukanie pokoju w ostatniej chwili.

Drugi element to dojazd. Duże festiwale organizują dedykowane linie autobusowe kursujące między bramami imprezy a głównymi węzłami kolejowymi, często przez całą noc. Warto sprawdzić rozkład jeszcze przed wyjazdem, bo po zakończeniu ostatniego koncertu zwykła komunikacja miejska zwykle już nie kursuje w pełnym zakresie, a parkingi wokół terenu bywają zamykane.

Trzeci element to planowanie kolizji. Jeśli rozważasz dwa wydarzenia odbywające się w tym samym czasie, sprawdź nie tylko daty, ale też realny czas przejazdu między nimi. Przy Pol'and'Rocku i Sunrise Festivalu różnica jednego dnia w starcie nie oznacza, że da się zaliczyć oba — dzieli je kilkaset kilometrów i kilka dni festiwalowego zmęczenia.

Na koniec rzecz najbardziej przyziemna: zabezpieczenie słuchu. Poziom dźwięku bezpośrednio pod sceną przekracza na dużych festiwalach 100 dB, a kilka godzin w takim otoczeniu wystarczy do trwałego uszkodzenia słuchu. Certyfikowane zatyczki z filtrem akustycznym obniżają głośność, zachowując czytelność brzmienia, i kosztują mniej niż jedna festiwalowa kolacja.

Najczęstsze pytania (FAQ)

Które festiwale w Polsce 2027 mają już potwierdzone terminy?

Potwierdzone daty mają: Open'er Festival (30 czerwca – 3 lipca 2027, Gdynia), Audioriver (9–11 lipca 2027, Łódź), Castle Party (15–18 lipca 2027, Bolków), Pol'and'Rock Festival (29–31 lipca 2027, lokalizacja nieogłoszona), Sunrise Festival (30 lipca – 1 sierpnia 2027, Kołobrzeg-Podczele), OFF Festival (6–8 sierpnia 2027, Katowice), Tauron Nowa Muzyka (27–30 maja 2027, Katowice), Nowe Horyzonty (22 lipca – 1 sierpnia 2027, Wrocław) oraz Krakowski Festiwal Filmowy (30 maja – 6 czerwca 2027).

Ile kosztuje karnet na największe festiwale w 2027 roku?

Open'er Festival ogłosił karnet w cenie specjalnej 899 zł plus 5% opłaty serwisowej. Audioriver podaje 500 zł za dwa dni, 640 zł za trzy dni i 1099 zł za pakiet VIP, w każdym przypadku z opłatą serwisową. Tauron Nowa Muzyka wycenił karnet dwudniowy w cenie regularnej na 449 zł. Ceny karnetów na OFF Festival, Sunrise Festival i Castle Party nie zostały jeszcze ogłoszone.

Na który festiwal w Polsce wstęp jest bezpłatny?

Pol'and'Rock Festival jest imprezą niebiletowaną — wstęp na koncerty jest bezpłatny. Wśród wydarzeń kulturalnych wolnym wstępem objęto też większość programu głównego Festiwalu Conrada w Krakowie oraz Big Book Festival w Warszawie, gdzie wyjątki dotyczyły wybranych spotkań i gali nagrody.

Które festiwale 2027 odbywają się w tym samym terminie?

Największa kolizja dotyczy przełomu lipca i sierpnia: Pol'and'Rock Festival zaplanowano na 29–31 lipca 2027, a Sunrise Festival na 30 lipca – 1 sierpnia 2027. Oba wydarzenia dzieli kilkaset kilometrów, więc realnie trzeba wybrać jedno z nich. OFF Festival w dniach 6–8 sierpnia 2027 przypada już w kolejnym weekendzie.

Czy na festiwal filmowy trzeba kupować karnet?

Nie zawsze. Na Krakowskim Festiwalu Filmowym dostępny był bilet kinowy na pojedynczy seans w cenie 20 zł, a karnety i karty wstępu na Camerimage są zróżnicowane według grup odbiorców — uczniowie i studenci płacą 340 zł, a przedstawiciele branży filmowej 510 zł. Część festiwali literackich, jak Festiwal Conrada, prowadzi program główny z wolnym wstępem.

E-E-A-T ZWERYFIKOWANA REDAKCJA Niezależny audyt & metodologia
Rm
Redakcja melanż.pl
Kurator Sceny Klubowej i Festiwali

Dziennikarz i kurator sceniczny redakcji melanż.pl. Regularnie uczestniczy w koncertach klubowych, festiwalach i premierach teatralnych, weryfikując akustykę, logistykę i faktyczne koszty uczestnictwa.

Metodologia i transparentność: Materiały redakcyjne opierają się na bezpośrednich wizytach w obiektach, audycie akustycznym, analizie pul biletowych oraz weryfikacji w oficjalnych systemach (eBilet, Eventim, Going.).
Masz uwagi lub wskazówki do artykułu? Napisz do redakcji

Powiązane wydarzenia w kalendarzu

LIVE RADIO • PL AAC 128 kbps
ALTERNATYWA — Niezależna polska rozgłośnia autorska: muzyka alternatywna, rock, jazz, elektronika i publicystyka kulturalna.
Transmisja na żywo • 128 kbps MP3